Ech hu rezent op bisi.lu e méi professionellen Artikel doriwwer geschriwwen, wéi sech d’Risikoaschätzung ronderëm d’Date vu Kanner verännert huet. Deen Artikel ass vun engem immens beonrouegende Fall ausgaangen: Fotoe vu Schüler, déi ëffentlech zougänglech waren, solle mat Hëllef vu kënschtlecher Intelligenz mëssbraucht gi sinn, fir schiedlech Biller vu Kanner ze erstellen. De Message war einfach: eng Foto ass net méi just eng Foto. Eng Lëscht mat Nimm ass net méi just eng Lëscht mat Nimm. E Formulaire ass net méi just e Formulaire.
Mee wat ech méi driwwer nodenken, wat ech méi gesinn, datt de richtege Problem vill méi fréi ufänkt. En fänkt do un, wou mir gefrot ginn, perséinlech Informatiounen ofzeginn, ouni datt eis wierklech erkläert gëtt, firwat. Net kloer. Net einfach. Net esou, datt déi Persoun virum Formulaire versteet, wat mat hiren Donnéeë geschitt.
Eng jonk Persoun, déi ech reegelméisseg gesinn, huet rezent fir e Studentejob kandidéiert. Schonn an der éischter Etapp vun der Kandidatur hunn d’Informatiounen, déi gefrot goufen, iwwerdriwwe gewierkt: Bankdetailer, Sozialversécherungsnummer, Foto an aner perséinlech Donnéeën. Vläicht gëtt en Deel dovun herno noutwendeg. Wann eng Persoun agestallt gëtt, ass et natierlech normal, datt en Employeur verschidden administrativ Informatioune brauch. Dat stellt keen a Fro.
Mee firwat scho bei enger éischter Kandidatur? Firwat ier iwwerhaapt eng Decisioun geholl gouf? Firwat sensibel oder onnéideg Donnéeë vun alle Kandidatinnen a Kandidate sammelen, och vun deenen, déi ni zeréckbehale ginn? Dat klengt Wuert ass wichteg: firwat. Et ass net aggressiv. Et ass net anti-administrativ. Et ass net paranoid. Et ass déi fundamentalst Dateschutzfro iwwerhaapt.
Dat selwecht Muster gesäit een am Sport. E Sportsclub freet Familljen eng laang Lëscht u perséinlechen Informatiounen. Verschiddener dovu kënne néideg sinn. Verschiddener kënnen duerch eng Federatioun verlaangt ginn. Verschiddener kënnen eventuell bei Subside relevant sinn. Mee och do ass d’Erklärung dacks schwaach, vague oder guer net do. An engem mir bekannte Fall war et no der Kreatioun vun engem normale (net validéierte!) Benotzerkont méiglech, d’Nimm vun anere Persounen ze fannen, déi am selwechte Club ageschriwwe waren. D’Erklärung war, datt dat eng praktesch Funktioun wier, fir mat engem anere Member en Terrain ze reservéieren.
Praktesch, vläicht. Mee néideg? Genee dat ass den Ënnerscheed, mat deem mir eis nach ëmmer schwéierdinn. Eng Funktioun ka praktesch sinn an trotzdeem eng schlecht Iddi. Eng Datebank ka bequem sinn an trotzdeem ze vill Informatiounen sammelen. E Formulaire kann an enger Organisatioun normal sinn an trotzdeem méi froen, wéi wierklech néideg ass.
En anere rezente Moment ass mir am Kapp bliwwen. Eng Persoun aus dem Gesondheets- a Fleegberäich, déi an d’Betreiung vun enger eelere Persoun involvéiert ass, déi mir nosteet, huet gefrot, wou déi Persoun virun hirer Pensioun geschafft huet. Dat kléngt harmlos. Et war wuel eng Routinefro. Mee wéi ech gefrot hunn, firwat dës Informatioun gebraucht gëtt, wien Zougang dozou huet, wéi laang se gespäichert gëtt a wéi se geschützt gëtt, gouf et keng kloer Äntwert. Ech soen net, datt esou eng Fro ni relevant ka sinn.
Wann een zum Beispill véierzeg Joer an enger Minn, an enger Fabrick, mat gëftege Substanzen oder an engem anere Beräich geschafft huet, deen eventuell Gesondheetsproblemer erkläre kéint, da kann eng fréier Aarbecht natierlech medezinesch relevant sinn. Mee wann et keen esou Zesummenhang gëtt, firwat da nach den Numm vun engem Employeur vu virun zwanzeg Joer sammelen? Well d’Software e Feld dofir huet? Well de Formulaire dat ëmmer gefrot huet? Well “mir dat ëmmer esou gemaach hunn”? Dat geet net duer.
Hei geet d’Diskussioun dacks an déi falsch Richtung. Soubal een zu Dateschutz Froe stellt, reagéiere verschidde Leit, wéi wa si beschëllegt géife ginn, eppes Falsches ze maachen. Mee “firwat” froen ass keen Ugrëff. Et ass eng Verantwortung. Et ass eng Manéier, Kanner, eeler Leit, Familljen, Patienten, Benevole, Clubmemberen a Bierger ze schützen. Ech verstinn, datt gudden Dateschutz ustrengend ka wierken. Et mécht méi Aarbecht.
Et zwéngt Organisatiounen, Saachen néierzeschreiwen, Prozeduren ze klären, al Gewunnechten ze iwwerpréiwen an heiansdo zouzeginn, datt ze laang ze vill Donnéeë gesammelt goufen. Mee d’Alternativ ass méi schlëmm. D’Alternativ ass eng Gesellschaft, an där perséinlech Donnéeën duerch Formulairen, Mailboxen, Excel-Tabellen, Clubkonten, kommunal Systemer a gemeinsam E-Mail-Adressen zirkuléieren, ouni datt een nach wierklech weess, wien se huet, firwat se do sinn, wéi laang se gehale ginn a wat geschéie kéint, wann se mëssbraucht ginn.
Ech héieren heiansdo Leit iwwer de RGPD schwätzen, wéi wann dat de Feind wier. “Ze vill Pabeierkrom.” “Ze vill Reegelen.” “Elo ass alles komplizéiert.” Ech verstinn déi Frustratioun. Wierklech. Mee de RGPD gouf net geschaf, fir engem Tennisclub, enger Gemeng, enger Schoul oder engem Fleegedéngscht d’Liewe méi schwéier ze maachen. En existéiert, well perséinlech Donnéeë wichteg sinn. En existéiert, well Informatiounen iwwer Mënsche mëssbraucht kënne ginn.
En existéiert, well Kanner, eeler Leit, Patienten a Bierger net all Formulaire blann vertraue sollen, deen hinne virgeluecht gëtt. An en existéiert, well “mir si seriö Leit, mir géifen déi Informatiounen ni mëssbrauchen” kee Dateschutzsystem ass. Gutt Intentioune ginn net duer. Professionalitéit geet net duer. Vertrauen ass wichteg, mee Vertrauen däerf kloer Reegelen ni ersetzen.
Fir mech kéint déi wichtegst kulturell Verännerung schonn immens kleng sinn. All Elterendeel, all Bierger, all Patient, all Clubmember, all Kandidat soll sech erlaabt fillen ze froen: firwat braucht Dir dës Informatioun?
An duerno vläicht nach nozefroen: Wie gesäit se? Wéi laang späichert Dir se? Wou gëtt se gespäichert? Wat geschitt, wann ech se net ginn? Kann dat selwecht Zil och mat manner Informatiounen erreecht ginn?
Dat si keng feindlech Froen. Dat si gesond Froen. An all Organisatioun, déi perséinlech Donnéeë verschafft, sollt fäeg sinn, roueg drop ze äntweren.
Dat ass nach méi wichteg, wann et ëm jonk Leit geet. Wa jonk Leit fir Jobs kandidéieren, a Veräiner ginn, un Aktivitéiten deelhuelen oder bei ëffentlechen Evenementer opdauchen, hunn Erwuessener eng zousätzlech Verantwortung. Mir sollten net nëmme froen, ob mir e Formulaire hunn. Mir sollten eis froen, ob dee Formulaire proportionéiert ass. Mir sollten net nëmme froen, ob mir eng Zoustëmmung hunn. Mir sollten eis froen, ob d’Situatioun respektvoll ass. Mir sollten net nëmme froen, ob eppes erlaabt ass. Mir sollten eis froen, ob et richteg ass.
Well Dateschutz geet net nëmmen ëm Datebanken. Et geet och ëm Muecht. Eng jonk Persoun, déi sech fir eng Aarbecht mellt, fillt sech vläicht net wuel dobäi, enger Gemeng Froen ze stellen. E Kand, dat an e Club geet, kann net bewäerten, wat mat senge perséinlechen Dokumenter geschitt. Eng eeler Persoun, déi Fleeg kritt, äntwert vläicht op perséinlech Froen, well si dovun ausgeet, datt si dat muss. Genee dofir mussen Erwuessener, Elteren a Bierger weider froen: firwat?
Ier eng Organisatioun perséinlech Donnéeë sammelt, sollt si sech eng einfach Fro stellen: brauche mir dat wierklech? Net: kéint et nëtzlech sinn? Net: hu mir dat ëmmer gefrot? Net: huet d’Software e Feld dofir? Net: wier et herno praktesch? Brauche mir dat wierklech, fir dësen Zweck, op dëser Etapp? Wann d’Äntwert nee ass, da sammelt et net. Wann d’Äntwert jo ass, dann erkläert et. Dat eleng géif schonn immens vill änneren.
Ech gleewen nach ëmmer u Schoulen, Veräiner, Gemengen, Gesondheetsberuffer a Servicer publics. Déi meescht Leit, déi do schaffen, probéieren hir Aarbecht gutt ze maachen. Vill sinn iwwerlaascht. Vill hu verierft Prozeduren iwwerholl. Vill hunn ni eng richteg Formatioun kritt. Mee dat kann net d’Enn vun der Diskussioun sinn, well d’Welt huet sech verännert. Donnéeë reese méi séier. Dokumenter gi méi einfach kopéiert. Fotoe kënne manipuléiert ginn. Al Fichiere kënnen nees opdauchen. Gemeinsam Mailboxe kënnen zu Archiver ginn, déi keen méi richteg kontrolléiert.
Kënschtlech Intelligenz huet de Mëssbrauch vu perséinlechen Informatioune méi einfach, méi séier a méi geféierlech gemaach.
Also nee, “firwat” froen ass kee Mësstrauen. Et ass Biergersënn. Et ass Elteresinn. Et ass Opmierksamkeet fir anerer. A wann jidderee vun eis dës kleng Fro e bësse méi dacks géif stellen, da misste vill Organisatiounen endlech besser Äntwerte bauen.
